HOW MUCH IS ENOUGH? MONEY AND THE GOOD LIFE

 

„The Independent”:

Skidelscy gładko przechodzą od abstrakcji do konkretu: od filozofii do polityki publicznej.

 

How much is enough? to tytuł książki napisanej wspólnie przez ojca i syna - Roberta i Edwarda Skidelskich. Inspiracją do jej powstania była prognoza Johna Maynarda Keynesa, zawarta w artykule Economic Possibilities For Our Grandchildren, opublikowanego w 1930 roku. Keynes przewidywał w nim, że systematyczne zwiększanie się produktywności kapitalizmu (wynik postępu technologicznego oraz usprawnienia systemu zarządzania produkcją) i spodziewany kilkukrotny wzrost standardu życia w najbliższych stu latach pozwoli zapomnieć po raz pierwszy w historii o koszmarze ciągłej walki o przetrwanie. Być może w 2015 roku uda się zredukować dzień pracy do 15 godzin w tygodniu? Ludzkość stanie wtedy po raz pierwszy przed innym problemem niż ciągła presja ekonomiczna, a mianowicie: jak zagospodarować czas wolny? Na co go poświęcić? Czy nie należałoby, gdy podstawowe potrzeby zostały już zaspokojone, przemyśleć na nowo naszego stosunku do pracy, do pieniędzy? Być może pościg za bogactwem będzie wtedy traktowany jako zachowanie patologiczne?

Książka Skidelskich, uznana przez Wall Street Journal za doskonałe i wzorcowe omówienie klasycznego zagadnienia szczęścia, które równocześnie unika niepotrzebnie hermetycznego żargonu profesjonalnej akademickiej filozofii, jest rozwinięciem zalążkowej idei Keynesa. Jest to zarazem niezwykle udana próba twórczego dialogu między ekonomią (wyłożoną w popularnej formie przez Sir Roberta Skidelsky’ego, profesora ekonomii politycznej i wybitnego znawcę dorobku Keynesa) a filozofią (jego syn Edward Skidelsky, profesor filozofii Uniwersytetu w Exeter). Książka ta bierze pod lupę pojęcie szczęścia oraz dobrego życia i analizuje je wieloaspektowo, umieszczając w kontekście klasycznych i nowożytnych debat na ten temat, umiejętnie łącząc rozważania z psychologii moralności, etyki, ekonomii politycznej, teorii cnoty i filozofii politycznej. Czy istnieje uniwersalny i niekontrowersyjny wskaźnik „dobrego życia”? Jak je zmierzyć? Jak znaleźć satysfakcję w ekonomii nadprodukcji pragnień i ciągłego konsumenckiego niespełnienia? Jak przestawić ekonomię z paradygmatu ciągłego wzrostu na ekonomię zaspokojenia potrzeb? Jaki model ekonomii wspierałby ideał dobrego życia i pozwalał zharmonizować wymogi sfery gospodarczej z dobrobytem wspólnoty?

How much is enough? jest doskonałym przykładem tego, jak zagadnienia natury filozoficznej i aksjologicznej można owocnie łączyć z ekonomią. Dlatego też tytuł książki posłużył nam równocześnie za nazwę dla czwartej odsłony konferencji Ekonomia/Kultura/Wartości, anonsując kierunek rozważań, jaki będą eksplorować nasi prelegenci.

Obu autorów będziemy mieli szczęście gościć na tegorocznej edycji konferencji. Prof. Robert Skidelsky zaszczyci nas 10 maja, zaś Prof. Edward Skidelsky 13 czerwca.

Serdecznie zapraszamy.